Opcje wyszukiwania
Podstawy Media Warto wiedzieć Badania i publikacje Statystyka Polityka pieniężna €uro Płatności i rynki Praca
Podpowiedzi
Kolejność

Pytania do nas

Chcemy być przejrzyści, przystępni i zrozumiali dla wszystkich obywateli

EBC jest bankiem centralnym strefy euro. Służymy ponad 340 milionom Europejczyków przez utrzymywanie stabilnego poziomu cen i dbanie o bezpieczeństwo banków.

Chcesz dowiedzieć się więcej o decyzjach podejmowanych przez EBC i ich wpływie na Twoje codzienne życie? Poszukaj odpowiedzi poniżej lub zapytaj nas bezpośrednio. W 2020 odpowiedzieliśmy na ponad 16 tysięcy pytań z całego świata.

O EBC

Czym zajmuje się EBC?

Europejski Bank Centralny (EBC) to bank centralny strefy euro. Zarządzamy ilością pieniędzy znajdujących się w obiegu w całej strefie. Naszym głównym zadaniem jest utrzymywanie stabilnego poziomu cen, a głównym narzędziem – regulowanie wysokości stóp procentowych.

Objaśniamy: Czym zajmuje się bank centralny? EBC i Eurosystem w trzyminutowym skrócie

Odpowiadamy także za nadzór nad bankami w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego.

W naszej działalności kierujemy się zasadami przejrzystości, niezależności i rozliczalności.

Objaśniamy: Znaczenie niezależności EBC
Czy EBC udziela kredytów? Czy mogę otworzyć rachunek bankowy w EBC?

Nie, EBC nie świadczy komercyjnych usług bankowych na rzecz osób fizycznych ani przedsiębiorstw. Nie kontaktujemy się z nikim z ofertą takich usług i nie mamy portalu do bankowości internetowej.

EBC nie angażuje się także w następujące działania:

  • nie pośredniczy w przelewach pieniężnych
  • nie pobiera opłat za przelewy transgraniczne
  • nie przyjmuje depozytów od osób trzecich
  • nie dokonuje blokady środków ani nie wydaje zaświadczeń do zdjęcia blokady.
Jakiego języka używa się w EBC?

Można się z nami porozumiewać w każdym z 24 języków urzędowych UE. Wybór języka lub języków, w jakich my zwracamy się do społeczeństwa, zależy od okoliczności i od konkretnej grupy odbiorców.

Akty prawne EBC są publikowane we wszystkich językach urzędowych.

Naszym językiem roboczym jest angielski.

Kto jest właścicielem EBC?

Współwłaścicielami EBC są banki centralne wszystkich państw UE. Udział poszczególnych krajów w naszym kapitale zależy od ich liczby ludności i PKB (oba czynniki mają równą wagę). Państwa, których walutą jest euro, wpłacają na poczet kapitału EBC więcej niż państwa, które nie wprowadziły euro. Kwotę przypadającą na każdy z krajowych banków centralnych wyznacza tzw. klucz kapitałowy.

Objaśniamy: Kto jest właścicielem EBC?
Czy EBC osiąga zyski? Czy może ponieść stratę?

EBC sporządza rachunek zysków i strat, tak jak wszystkie banki. Zysk lub strata netto EBC są rozdzielane między krajowe banki centralne ze strefy euro. Statut EBC stanowi, że do 20% zysku może pozostać w EBC jako rezerwa, a pozostała część zostaje rozdzielona między udziałowców EBC proporcjonalnie do ich opłaconych udziałów w jego kapitale. Strata jest pokrywana z rezerwy ogólnej, dochodu za dany rok lub kwot do podziału między krajowe banki centralne.

Objaśniamy: Czy EBC osiąga zyski?

Polityka pieniężna

Na czym polega polityka pieniężna EBC?

Termin „polityka pieniężna” obejmuje ogół decyzji podejmowanych przez EBC, żeby oddziaływać na koszt i dostępność pieniądza. Służy to osiągnięciu naszego głównego celu, jakim jest utrzymanie stabilności cen. Najważniejszym instrumentem polityki pieniężnej jest zestaw podstawowych stóp procentowych EBC. Każda zmiana tych stóp wpływa na stopy procentowe stosowane w całej gospodarce, a zwłaszcza – oprocentowanie kredytów udzielanych przez banki komercyjne osobom fizycznym i przedsiębiorstwom. Do realizacji naszego głównego celu możemy w razie potrzeby wykorzystywać też inne narzędzia.

Archiwum decyzji w sprawie polityki pieniężnej
Dlaczego stabilność cen jest tak ważna?

Zgodnie z art. 127 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej utrzymanie stabilności cen jest głównym celem EBC. Rada Prezesów uważa, że najlepszym sposobem na jego osiągnięcie jest dążenie do utrzymania stopy inflacji – mierzonej zharmonizowanym wskaźnikiem cen konsumpcyjnych HICP – na poziomie 2% w średnim okresie. Przy stabilnych cenach ludziom jest łatwiej planować wydatki, a firmy są skłonniejsze do inwestowania. Stabilność cen sprzyja też zaufaniu społecznemu do naszej waluty, ponieważ wiadomo wtedy, że ilość towarów i usług, którą można nabyć za daną kwotę euro, będzie mniej więcej stała.

Objaśniamy: Dlaczego potrzebujemy stabilnych cen?
Dlaczego stopy procentowe są niskie?

Kiedy przewiduje się, że inflacja w średnim okresie będzie poniżej docelowego poziomu 2%, EBC stara się pobudzić gospodarkę za pomocą podstawowych stóp procentowych i innych narzędzi. Przy niskich stopach banki mogą udzielać tańszych kredytów, co przekłada się na wzrost inwestycji i spożycia w gospodarce. Niskie stopy podnoszą też wartość aktywów, np. emerytur i nieruchomości, co także stanowi zachętę do wydawania pieniędzy. Wszystko to pobudza aktywność i wzrost gospodarczy, a przez to – podbija inflację.

Objaśniamy: Dlaczego stopy procentowe są niskie?
Jaki ma cel i jak działa skup aktywów?

Skup aktywów polega na tym, że bank centralny skupuje takie instrumenty finansowe jak obligacje rządowe lub korporacyjne, żeby obniżyć poziom długoterminowych stóp procentowych. Jest to korzystne dla gospodarki, ponieważ pobudza spożycie i inwestycje, co w efekcie przyczynia się do narastania presji cenowej i pomaga doprowadzić inflację do docelowego poziomu 2%. To narzędzie polityki pieniężnej jest stosowane przede wszystkim wtedy, kiedy podstawowe stopy procentowe są bardzo niskie.

Objaśniamy: Jak działa ilościowe luzowanie polityki pieniężnej?
Na czym polega nowa strategia polityki pieniężnej EBC?

W dniu 8 lipca 2021 ogłoszono nową strategię polityki pieniężnej EBC. Od ostatniego przeglądu strategii, który odbył się w roku 2003, w gospodarce strefy euro i w gospodarce światowej nastąpiły głębokie zmiany. Wskutek obniżenia się wydajności gospodarki, zmiany sytuacji demograficznej oraz konsekwencji kryzysu finansowego mamy obecnie mniejsze możliwości osiągania naszych celów wyłącznie za pomocą obniżania lub podnoszenia podstawowych stóp procentowych. Źródłem dodatkowych wyzwań dla prowadzenia polityki pieniężnej są globalizacja, transformacja cyfrowa, czynniki zagrażające zrównoważeniu środowiskowemu oraz zmiany zachodzące w systemie finansowym.

Nasz mandat jest określony w traktatach unijnych, ale sami wyznaczamy strategię polityki pieniężnej. Ta strategia wyznacza, jak będziemy realizować nasz podstawowy cel, jakim jest stabilność cen w strefie euro, za pomocą odpowiedniego zestawu instrumentów polityki pieniężnej. W swojej nowej strategii EBC przyjął symetryczny 2‑procentowy cel inflacyjny, co oznacza, że stopa inflacji niższa od tego celu jest równie niepożądana jak stopa przewyższająca cel.

Więcej o przeglądzie strategii

Chcesz dowiedzieć się więcej o związanych z nią narzędziach, środkach i decyzjach?

Więcej o polityce pieniężnej

Chcesz dowiedzieć się więcej o głównych wnioskach z przeglądu strategii?

Pytania i odpowiedzi na temat przeglądu strategii

Nadzór bankowy

Co to jest nadzór bankowy?

Celem europejskiego nadzoru bankowego jest zagwarantowanie bezpieczeństwa i dobrej kondycji europejskiego systemu bankowego, zwiększenie stabilności i integracji finansowej w Europie oraz zapewnienie spójności nadzoru.

EBC objaśnia: Europejski nadzór bankowy
Co to jest SSM?

SSM (skrót od Single Supervisory Mechanism, czyli jednolity mechanizm nadzorczy) to system nadzoru nad bankami w Europie. Tworzą go EBC i organy nadzoru z uczestniczących państw członkowskich.

Jednolity mechanizm nadzorczy w trzyminutowym skrócie
Czy pion nadzorczy EBC odpowiada za ochronę konsumentów i kwestie związane z praniem pieniędzy?

Nie. Ochrona konsumentów i walka z praniem pieniędzy nie należą do kompetencji EBC, więc pozostają w gestii organów krajowych. W sprawie zażaleń dotyczących konkretnego banku należy kontaktować się bezpośrednio z tym bankiem lub z odpowiednim organem krajowym.

Właściwe organy krajowe Przeciwdziałanie praniu pieniędzy
Do kogo zgłosić podejrzenie, że doszło do złamania prawa unijnego?

Zachęcamy, żeby o takich podejrzeniach informować nas bezpośrednio przez naszą platformę dla demaskatorów. EBC chroni dane osobowe i zapewnia odpowiednią ochronę zarówno osób zgłaszających naruszenia, jak i tych, których dotyczą zarzuty.

Jak mogę wystąpić o konkretne informacje o nadzorowanych bankach?

Zapewnienie dostępu do informacji jest dla EBC bardzo ważne. Chcemy działać jak najprzejrzyściej, ale jednocześnie musimy chronić poufność informacji związanych z wykonywaniem naszych zadań.

Informacje o poszczególnych nadzorowanych bankach są objęte tajemnicą zawodową na mocy różnych przepisów unijnych (np. dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych).

Zasady dostępu do dokumentów EBC reguluje decyzja EBC/2004/3 z dnia 4 marca 2004 z późniejszymi zmianami. W duchu otwartości i przejrzystości, a także dla umożliwienia i wsparcia badań naukowych, stworzyliśmy publiczny rejestr dokumentów.

Publiczny rejestr dokumentów
Które banki są nadzorowane przez EBC?
Czy masz jeszcze inne pytania dotyczące nadzoru bankowego?

Waluta euro i systemy płatności

Jakie korzyści euro daje Europejczykom?

Stworzenie euro było imponującym osiągnięciem, które zjednoczyło społeczeństwa europejskie, bo dzięki niemu podróżowanie, praca i nauka za granicą stały się łatwiejsze i bezpieczniejsze. Jednym z kluczowych momentów w procesie integracji europejskiej było podpisanie traktatu z Maastricht. Ten traktat otworzył drogę do stworzenia wspólnej waluty,

Jakie korzyści euro przyniosło Europejczykom?
Co to znaczy „cyfrowe euro”?

Cyfrowe euro miałoby ten sam status co banknoty, tylko inną postać – zapisu elektronicznego. Też byłoby emitowane przez Eurosystem (czyli EBC i krajowe banki centralne ze strefy euro) i dostępne dla wszystkich ludzi i firm.

Euro w postaci cyfrowej pozwoliłoby szybciej, łatwiej i bezpieczniej dokonywać codziennych płatności. Wspomogłoby też proces cyfryzacji gospodarki europejskiej i stanowiło zachętę do rozwijania innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie płatności detalicznych. Analizujemy związane z nim korzyści i zagrożenia, tak żeby wspólna waluta nadal dobrze służyła Europejczykom.

Więcej o cyfrowym euro
Jakie zalety miałoby cyfrowe euro?

Euro w postaci cyfrowej łączyłoby w sobie wygodę, jaką dają elektroniczne instrumenty płatnicze, z bezpieczeństwem cechującym bank centralny. Pomogłoby utrzymać niezależność UE od cyfrowych środków płatniczych emitowanych poza strefą euro i spoza niej kontrolowanych. Ponadto chroniłoby stabilność finansową i niezależność monetarną strefy euro oraz pozwalało społeczeństwu z ufnością podchodzić do płatności w epoce cyfrowej.

Czy EBC przestanie emitować pieniądz gotówkowy?

Cyfrowe euro nie ma zastąpić gotówki, tylko stanowić dodatkową formę pieniądza. Krajowe banki centralne wraz z EBC będą dbać o to, żeby w całej strefie euro obywatele nadal mieli dostęp do banknotów i monet. Wprowadzenie cyfrowego euro zwiększy wybór metod płatności i ułatwi ich dokonywanie, więc pomoże przeciwdziałać wykluczeniu finansowemu.

Jaki może być ostateczny kształt cyfrowego euro?

Eksperci z Eurosystemu określili podstawowe wymagania, jakie ma spełniać cyfrowe euro. Należą do nich: łatwość dostępu, solidna konstrukcja, bezpieczeństwo, skuteczność, ochrona prywatności oraz zgodność z prawem. Pomogą nam one określić docelowy kształt cyfrowego euro. Cyfrowe euro musiałoby działać także w rozwiązaniach płatniczych prowadzonych przez operatorów prywatnych, tak aby umożliwić realizację płatności i dodatkowych usług na rzecz konsumentów w skali ogólnoeuropejskiej.

Czy banknoty o nominale 500 euro nadal są ważne?

Banknoty 500 euro pozostają prawnym środkiem płatniczym, więc wciąż można ich używać do płacenia i oszczędzania (w języku ekonomicznym – jako środka płatniczego i środka tezauryzacji).

Więcej o banknotach 500 euro
Czy wolno wykorzystywać wizerunki banknotów euro?

Można używać wizerunków banknotów euro do celów niezawodowych bez wcześniejszego występowania do nas o zgodę pod warunkiem, że przestrzega się przy tym obowiązujących przepisów (w szczególności art. 2 decyzji EBC/2013/10), tak żeby reprodukcji nie można było pomylić z autentycznym banknotem, bo to podważyłoby zaufanie społeczne do euro.

Żeby wykorzystać wizerunki banknotów euro w wysokiej rozdzielczości do celów zawodowych, należy skontaktować się z nami pod adresem Euro-Banknotes-Images@ecb.europa.eu, a my ocenimy zasadność wniosku. Jeżeli wniosek zostanie zatwierdzony, dostarczymy żądane wizerunki w formie elektronicznej.

Co to jest TARGET2?

TARGET2 to system płatności, którego właścicielem i operatorem są EBC i krajowe banki centralne. Jest platformą do obsługi płatności wysokokwotowych najczęściej wykorzystywaną przez banki centralne i komercyjne.

Więcej o tym systemie płatności
Co to jest TIPS?

TIPS to usługa w zakresie infrastruktury rynku finansowego uruchomiona przez EBC i krajowe banki centralne, która pozwala dostawcom usług finansowych przekazywać środki klientom w czasie rzeczywistym przez całą dobę. Dzięki usłudze TIPS można teraz szybko i bezpiecznie dokonywać płatności natychmiastowych.

Więcej o rozliczaniu płatności natychmiastowych
Czy masz jeszcze inne pytania dotyczące euro i naszych systemów płatności?

Jaką przyjęliśmy strategię wobec gotówki? Z czego wynika znaczenie gotówki? Jakie są preferowane formy płatności w strefie euro?

Tu znajdziesz odpowiedzi na te pytania

Dlaczego systemy płatności są ważne?

Zajrzyj do działu „Płatności i rynki finansowe”

Zmiana klimatu

Jak zmiana klimatu wpływa na politykę pieniężną?

Wzrost częstotliwości i intensywności klęsk żywiołowych odbija się na gospodarce i systemie finansowym. Może wpływać na wzrost gospodarczy i inflację oraz na sposób, w jaki nasza polityka pieniężna oddziałuje na społeczeństwo i podmioty gospodarcze. To przekłada się na stabilność cen, której utrzymywanie jest głównym zadaniem EBC. Dlatego włączyliśmy problematykę zmiany klimatu do ram naszej polityki pieniężnej.

Jak kwestie związane ze zmianą klimatu są uwzględniane w decyzjach EBC w sprawie polityki pieniężnej?
Co to jest centrum ds. zmiany klimatu?

Niedawno EBC utworzył wewnętrzną jednostkę nazwaną centrum ds. zmiany klimatu, która w ścisłej współpracy z innymi działami będzie gromadzić wiedzę instytucjonalną i kształtować naszą agendę klimatyczną. Zakres działań centrum ds. zmiany klimatu obejmie zarówno pion polityki pieniężnej, jak i pion ostrożnościowy. Ponadto postanowiliśmy zainwestować część portfela funduszy EBC w denominowany w euro fundusz zielonych obligacji Banku Rozrachunków Międzynarodowych.

Komunikat prasowy o centrum ds. zmiany klimatu
Jaki jest harmonogram ekologizacji polityki pieniężnej?

W wyniku przeglądu strategii Rada Prezesów EBC wprowadziła ambitny harmonogram włączania problematyki zmiany klimatu w zakres naszych prac.

Komunikat prasowy o planie działań na rzecz włączenia problematyki zmiany klimatu do strategii polityki pieniężnej
Czy EBC inwestuje w zielone obligacje?

Obecnie w posiadaniu EBC jest około jednej piątej wszystkich zielonych obligacji korporacyjnych spełniających jego kryteria kwalifikacji. Emisje zielonych obligacji są zwykle skoncentrowane w takich sektorach jak gospodarka komunalna, infrastruktura, transport i budownictwo. Firmy z tych sektorów emitują obligacje, żeby sfinansować wprowadzenie wydajniejszych technologii, ograniczyć swój ślad węglowy i przestawić portfele energetyczne na źródła odnawialne. Dlatego te obligacje nazywa się zielonymi.

Banki centralne nie odgrywają wprawdzie pierwszoplanowej roli w walce ze zmianą klimatu, ale z pewnością ta kwestia ma znaczenie dla realizacji naszego głównego zadania, jakim jest utrzymywanie stabilnego poziomu cen, więc wpływa na strategię polityki pieniężnej. Chcesz dowiedzieć się więcej o relacji między zmianą klimatu a działalnością EBC?

Więcej o podejściu EBC do zmiany klimatu

Nasza odpowiedź na pandemię

Co robi EBC podczas pandemii koronawirusa?

EBC wprowadził pakiet środków z zakresu polityki pieniężnej i nadzoru bankowego, żeby złagodzić wpływ pandemii na gospodarkę strefy euro i pomóc społeczeństwu Europy.

Nasza odpowiedź na pandemię Więcej o środkach przyjętych w związku z pandemią
Co to jest PEPP?

Ten skrót oznacza nadzwyczajny program zakupów w czasie pandemii (pandemic emergency purchase programme), czyli skup aktywów uruchomiony przez EBC w marcu 2020, żeby przeciwdziałać negatywnym skutkom gospodarczym pandemii. Ma on ułatwić osobom fizycznym, przedsiębiorstwom i rządom dostęp do potrzebnych środków na korzystnych warunkach, żeby pomóc gospodarce strefy euro przezwyciężyć wyzwania, jakie stworzyła pandemia.

Komunikat prasowy o programie PEPP Więcej o nadzwyczajnym programie zakupów w czasie pandemii
Jak EBC wspiera dostępność kredytów?

Zaoferowaliśmy bankom długoterminowe pożyczki, żeby podtrzymać dopływ kredytów do gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, także małych i średnich. Obniżyliśmy oprocentowanie tych pożyczek, co ma zachęcić banki do zwiększenia akcji kredytowej. Ponadto rozszerzyliśmy listę aktywów, które banki mogą przekazywać jako zabezpieczenie pożyczanych od nas kwot. Wszystkie te środki pomogły utrzymać akcję kredytową dla gospodarstw domowych i firm przez cały okres pandemii.

Podstawowe pojęcia: Co to jest zabezpieczenie kredytu?
Czy bankom wolno wypłacać dywidendę?

W dniu 27 marca 2020 EBC zalecił bankom, żeby z powodu nadzwyczajnych, trudnych okoliczności przejściowo zawiesiły wypłatę dywidendy gotówkowej i skupowanie akcji własnych. Celem była ochrona zdolności banków do pokrycia strat i utrzymania akcji kredytowej, żeby wspierać gospodarkę.

grudniu 2020 dokonano rewizji tego zalecenia i zmieniono je w wezwanie do zachowania jak największej ostrożności.

Następnie 23 lipca 2021 ogłosiliśmy naszą decyzję, że zalecenie w sprawie dywidendy nie będzie obowiązywać dłużej niż do września 2021.

Pamiętaj

Nazwa i logo EBC bywają wykorzystywane przez oszustów

EBC nie świadczy komercyjnych usług bankowych. Niekiedy dochodzi do zawłaszczania naszej tożsamości w fałszywych transakcjach finansowych i innych nielegalnych działaniach. Oszuści podszywają się również pod naszych pracowników lub na nich powołują, a także posługują się nazwą i logo EBC.

Więcej o oszukańczym wykorzystywaniu nazwy EBC i jak się przed tym chronić

Ochrona konsumentów i przeciwdziałanie praniu pieniędzy nie należą do kompetencji EBC

Relacje między bankami a ich klientami (ochrona konsumentów) oraz walka z praniem pieniędzy nie wchodzą w zakres naszych obowiązków, tylko należą do kompetencji krajowych organów nadzoru.

Informacje o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy

Jak się z nami kontaktować?

Pytania, uwagi i rady dotyczące naszych zadań i działań można przysyłać do nas mejlem lub listownie w dowolnym z 24 języków urzędowych UE. Można się z nami także kontaktować telefonicznie: od poniedziałku do piątku w godz. 10.00−12.00 i 14.00−16.00 CET.

Wszystkie strony w tej sekcji