European Central Bank - eurosystem
Zoekopties
Home Media Explainers Onderzoek & publicaties Statistieken Monetair beleid De euro Betalingsverkeer & markten Werken bij de ECB
Suggesties
Sorteren op

De digitale euro en het belang van centralebankgeld

5 oktober 2022

Eigenlijk zijn er twee soorten geld

De euro is de munteenheid van het eurogebied. Meer dan 346 miljoen Europeanen betalen met eurobankbiljetten en -munten en gebruiken de euro wanneer ze online winkelen. Een van onze taken, naast ons hoofddoel van prijsstabiliteit, is het uitgeven van eurobankbiljetten en het waarborgen van de goede werking van het betalingsverkeer.

Maar contant geld is niet hetzelfde als elektronisch betalen: het ene is centralebankgeld en het andere privaat geld.

We gebruiken beide soorten geld voortdurend door elkaar. Maar het verschil is belangrijk om te begrijpen waarom we een digitale euro nodig hebben. 

Hoe zit dat dan precies?

Wat is centralebankgeld?

Het geld dat we bij de ECB creëren, wordt centralebankgeld genoemd. Het geld in uw portemonnee is centralebankgeld. Eigenlijk zijn bankbiljetten en munten momenteel de enige soort centralebankgeld die beschikbaar is voor het publiek.

Centralebankgeld wordt ook publiek geld genoemd, omdat het wordt uitgegeven door een overheidsinstelling – de centrale bank – en daarom door de overheidssector wordt gedekt.

Wat is privaat geld?

Commerciële banken creëren ook geld. Dat is eigenlijk wat ze doen wanneer ze u een nieuwe lening verstrekken en het geld op uw rekening verschijnt. Dit soort geld wordt privaat geld genoemd. Ook het saldo op uw bankafschrift en het spaargeld op uw rekening zijn privaat geld. Als u uw betaalpas of creditcard gebruikt of een online betaling doet, betaalt u met privaat geld, omdat u gebruikmaakt van geld dat door uw bank is gecreëerd.

Maar hoe werken de soorten geld met elkaar samen?

Wanneer u bankbiljetten opneemt, zet u het privaat geld van uw bankrekening om in centralebankgeld. Omgekeerd, als u geld stort op uw bankrekening, bijvoorbeeld als u een briefje van € 20 voor uw verjaardag hebt gekregen, wisselt u publiek geld om naar privaat geld.

Publiek geld is een anker voor het monetaire stelsel. Het is de reden dat mensen kunnen vertrouwen op de waarde van privaat geld dat banken uitgeven. Een bedrijf accepteert een betaling met uw creditcard omdat het weet dat die betaling kan worden omgezet naar hetzelfde bedrag aan centralebankgeld.

De digitale euro: de kloof overbruggen 

Het is onze ambitie om de voordelen van centralebankgeld te combineren met de manier waarop mensen vandaag de dag betalen en geld gebruiken. Zo kunnen we naast contant geld ook publiek geld in elektronische vorm beschikbaar maken. Dit kunnen we doen met behulp van een digitale centralebankmunt, de digitale euro.

Net als bij betalingen via uw bankrekening, zou u dan een kaart of app kunnen gebruiken om met uw digitale euro te betalen. Maar dat zou dan wel centralebankgeld zijn, gegarandeerd en gedekt door de ECB. 

Voordelen van de digitale euro

De invoering van een digitale euro kan de digitalisering ondersteunen en ons helpen in de behoeften en betalingsvoorkeuren van het publiek te voorzien. Digitalisering kan dan weer bijdragen tot economische groei.

Een ander voordeel is dat de digitale euro onze munt beter bestand zou maken tegen niet-gereguleerde technologische ontwikkelingen in de bancaire en financiële sector die de financiële stabiliteit zouden kunnen ondermijnen. Denk bijvoorbeeld aan crypto's en alternatieve betaaloplossingen die geen gebruikmaken van grote betaalkaartsystemen. 

Bitcoin, ethereum, tether en andere cryptovaluta’s zijn geen geld

De afgelopen jaren zagen we over de hele wereld de opkomst van crypto’s. Deze worden ook wel cryptovaluta’s genoemd. De naam is echter misleidend, omdat cryptovaluta’s de drie functies van geld niet vervullen. Een munt moet een betrouwbaar ruilmiddel zijn, een oppotmiddel en een rekeneenheid.

Bovendien worden deze activa niet gedekt of beheerd door een centrale instelling. U hebt geen garantie dat u ze kan omwisselen voor geld op het moment dat u dat wil.

Zelfs stablecoins, die proberen minder volatiele digitale activa aan te bieden met behulp van soortgelijke technologieën, zijn niet zo stabiel als ze beweren te zijn. De waarde van een stablecoin is echter niet meer dan de belofte van een particuliere onderneming. Naast de traagheid en de hoge transactiekosten, zijn de uitgevers van stablecoins ook niet duidelijk over hoe u ze kunt gebruiken. En u kunt ze zeker niet gebruiken voor het betalen van uw dagelijkse rekeningen.   

De behoefte aan een digitale euro

Veel mensen betalen minder vaak met contant geld en geven de voorkeur aan nieuwe digitale betaalmiddelen. We willen de rol van publiek geld als monetair anker veiligstellen en het vertrouwen in onze munt in stand houden.

Door een digitale euro uit te geven zouden we het monetaire stelsel en het betalingssysteem kunnen versterken. Dit zou iedereen in staat stellen om overal in het eurogebied op een veilige manier met publiek geld te betalen.    

ZIE OOK

Meer informatie over verwante onderwerpen

Geldschepping en de rol van de ECB

Eurobankbiljetten en euromunten zijn geld, net als het saldo op een bankrekening. Wat is geld eigenlijk? Hoe vindt geldschepping plaats, en wat is de rol van de ECB?

Geld: wat is het en waarvoor dient het?

Ontdek meer over bitcoin en andere crypto’s 

De bitcoin wordt wel een crypto genoemd. Maar wat is de bitcoin eigenlijk en wat betekent deze voor echte valuta's?

Wat is de bitcoin?