- ΔΗΛΩΣΗ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ
Christine Lagarde, Πρόεδρος της ΕΚΤ,
Luis de Guindos, Αντιπρόεδρος της ΕΚΤ
Φρανκφούρτη, 19 Μαρτίου 2026
Καλησπέρα, ο Αντιπρόεδρος και εγώ σας καλωσορίζουμε στη συνέντευξη Τύπου μας.
Το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε σήμερα να διατηρήσει αμετάβλητα τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ. Είμαστε αποφασισμένοι να διασφαλίσουμε ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο μας του 2% μεσοπρόθεσμα. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει αυξήσει σημαντικά την αβεβαιότητα που περιβάλλει τις προοπτικές, δημιουργώντας ανοδικούς κινδύνους για τον πληθωρισμό και καθοδικούς κινδύνους για την οικονομική ανάπτυξη. Θα έχει σημαντικό αντίκτυπο στον βραχυπρόθεσμο πληθωρισμό μέσω των υψηλότερων τιμών της ενέργειας. Οι μεσοπρόθεσμες επιπτώσεις του θα εξαρτηθούν τόσο από την ένταση και τη διάρκεια της σύρραξης όσο και από τον τρόπο με τον οποίο οι τιμές της ενέργειας θα επηρεάσουν τις τιμές καταναλωτή και την οικονομία.
Είμαστε σε θέση να διαχειριστούμε αυτή την αβεβαιότητα. Ο πληθωρισμός έχει διαμορφωθεί γύρω από τον στόχο μας του 2%, οι πιο μακροπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό είναι σταθεροποιημένες και η οικονομία έχει επιδείξει ανθεκτικότητα τα τελευταία τρίμηνα. Οι εισερχόμενες πληροφορίες για την προσεχή περίοδο θα μας βοηθήσουν να αξιολογήσουμε τον τρόπο με τον οποίο ο πόλεμος θα επηρεάσει τις προοπτικές για τον πληθωρισμό και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν. Παρακολουθούμε προσεκτικά την κατάσταση και η προσέγγισή μας που εξαρτάται από τα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία θα μας βοηθήσει να καθορίσουμε την κατάλληλη νομισματική πολιτική.
Οι νέες προβολές των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ ενσωματώνουν κατ' εξαίρεση πληροφορίες μέχρι τις 11 Μαρτίου, μια μεταγενέστερη από ό,τι συνήθως ημερομηνία συμπερίληψης στοιχείων. Σύμφωνα με βασικό σενάριο, ο γενικός πληθωρισμός προβλέπεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,6% το 2026, 2,0% το 2027 και 2,1% το 2028. Ο πληθωρισμός έχει αναθεωρηθεί προς τα πάνω σε σχέση με τις προβολές του Δεκεμβρίου, ιδίως για το 2026. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι τιμές της ενέργειας θα είναι υψηλότερες λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής, οι εμπειρογνώμονες προβλέπουν ότι θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,3% το 2026, 2,2% το 2027 και 2,1% το 2028. Αυτοί οι ρυθμοί είναι επίσης υψηλότεροι σε σχέση με την πορεία που είχε προβλεφθεί στις προβολές του Δεκεμβρίου, κυρίως λόγω της μετάδοσης των υψηλότερων τιμών της ενέργειας στον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής. Οι εμπειρογνώμονες αναμένουν ότι η οικονομική ανάπτυξη θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 0,9% το 2026, 1,3% το 2027 και 1,4% το 2028. Αυτό συνεπάγεται αναθεώρηση προς τα κάτω, ιδίως για το 2026, αντανακλώντας τις παγκόσμιες επιδράσεις του πολέμου στις αγορές βασικών εμπορευμάτων, στα πραγματικά εισοδήματα και στην εμπιστοσύνη. Ταυτόχρονα, η χαμηλή ανεργία, οι εύρωστοι ισολογισμοί του ιδιωτικού τομέα και οι δημόσιες δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές αναμένεται να συνεχίσουν να στηρίζουν την ανάπτυξη.
Σύμφωνα με τη δέσμευση της στρατηγικής νομισματικής πολιτικής μας να ενσωματώνονται οι κίνδυνοι και η αβεβαιότητα στη λήψη των αποφάσεών μας, οι εμπειρογνώμονες αξιολόγησαν επίσης τον τρόπο με τον οποίο ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επηρεάσει την οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό σύμφωνα με ορισμένα εναλλακτικά ενδεικτικά σενάρια. Αυτά τα σενάρια θα δημοσιευθούν μαζί με τις προβολές των εμπειρογνωμόνων στον δικτυακό τόπο μας. Η ανάλυση των σεναρίων υποδηλώνει ότι μια παρατεταμένη διατάραξη της προσφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου θα είχε ως αποτέλεσμα ο πληθωρισμός να διαμορφωθεί σε υψηλότερο επίπεδο, και η ανάπτυξη σε χαμηλότερο επίπεδο, από ό,τι υποθέτει το βασικό σενάριο των προβολών. Οι επιπτώσεις για τον μεσοπρόθεσμο πληθωρισμό εξαρτώνται σε κρίσιμο βαθμό από το μέγεθος των έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων μιας ισχυρότερης και πιο επίμονης ενεργειακής διαταραχής.
Θα ακολουθήσουμε μια προσέγγιση που βασίζεται στα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία και θα λαμβάνουμε αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση για τον καθορισμό της κατάλληλης κατεύθυνσης της νομισματικής πολιτικής. Συγκεκριμένα, οι αποφάσεις μας όσον αφορά τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγησή μας για τις προοπτικές του πληθωρισμού και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν, υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, καθώς και για τη δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και την ένταση με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική. Δεν δεσμευόμαστε εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.
Οι αποφάσεις που ελήφθησαν σήμερα παρουσιάζονται σε δελτίο Τύπου διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο μας.
Θα σας παρουσιάσω τώρα με περισσότερες λεπτομέρειες το πώς περιμένουμε ότι θα εξελιχθεί η οικονομία και ο πληθωρισμός και στη συνέχεια θα εξηγήσω την αξιολόγησή μας όσον αφορά τις χρηματοπιστωτικές και νομισματικές συνθήκες.
Οικονομική δραστηριότητα
Η οικονομία κατέγραψε ρυθμό ανάπτυξης 0,2% το δ΄ τρίμηνο του 2025, λόγω της εντονότερης εγχώριας ζήτησης. Τα νοικοκυριά αύξησαν τις δαπάνες τους καθώς τα πραγματικά εισοδήματα σημείωσαν άνοδο και η ανεργία παρέμεινε κοντά στο ιστορικά χαμηλό επίπεδό της. Οι κατασκευές και οι ανακαινίσεις κατοικιών ενισχύθηκαν και οι επιχειρήσεις αύξησαν τις επενδύσεις τους, ιδίως σε τομείς όπως η έρευνα και η ανάπτυξη, το λογισμικό και οι βάσεις δεδομένων. Η ανάπτυξη δεν επηρεαζόταν πλέον αρνητικά από τις καθαρές εξαγωγές όπως είχε συμβεί τα προηγούμενα δύο τρίμηνα. Υποστηρίχθηκε κυρίως από τις υπηρεσίες.
Οι εμπειρογνώμονες εξακολουθούν να θεωρούν την ιδιωτική κατανάλωση ως τον κύριο προωθητικό παράγοντα της ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα. Οι επενδύσεις αναμένεται επίσης να συνεχίσουν να αυξάνονται, με τις κυβερνήσεις να δαπανούν περισσότερα για την άμυνα και τις υποδομές και τις επιχειρήσεις να αυξάνουν ολοένα τις επενδύσεις τους σε νέες ψηφιακές τεχνολογίες. Το εξωτερικό περιβάλλον εξακολουθεί να είναι δυσμενές, μεταξύ άλλων υπό το πρίσμα των ευμετάβλητων εμπορικών πολιτικών παγκοσμίως.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή διαταράσσει τις αγορές βασικών εμπορευμάτων και επηρεάζει αρνητικά τα πραγματικά εισοδήματα και την εμπιστοσύνη. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την αναθεώρηση προς τα κάτω της κατανάλωσης και των επενδύσεων στο βασικό σενάριο των προβολών των εμπειρογνωμόνων, ιδίως για το 2026. Ο αντίκτυπος θα ήταν ακόμα πιο έντονος σε εναλλακτικά σενάρια με μια πιο σοβαρή και παρατεταμένη ενεργειακή διαταραχή.
Το Διοικητικό Συμβούλιο υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη να ενισχυθεί η οικονομία της ζώνης του ευρώ και παράλληλα να διατηρηθεί η ευρωστία των δημόσιων οικονομικών. Τυχόν μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής για την αντιμετώπιση της διαταραχής των τιμών της ενέργειας θα πρέπει να έχουν προσωρινό χαρακτήρα και να είναι στοχευμένα και προσαρμοσμένα. Η τρέχουσα ενεργειακή κρίση υπογραμμίζει την επιτακτική ανάγκη για περαιτέρω μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα. Η ολοκλήρωση της ένωσης αποταμιεύσεων και επενδύσεων είναι κρίσιμης σημασίας για τη χρηματοδότηση της καινοτομίας και για τη στήριξη της μετάβασης στην πράσινη οικονομία και της ψηφιακής μετάβασης. Το ψηφιακό ευρώ και το χρήμα κεντρικής τράπεζας χονδρικής με τη μορφή ψηφιακών παραστατικών αξίας θα ενισχύσει τη στρατηγική αυτονομία, την ανταγωνιστικότητα και τη χρηματοπιστωτική ενοποίηση της Ευρώπης και θα τονώσει την καινοτομία σε ό,τι αφορά τις πληρωμές. Είναι επομένως απαραίτητο να εγκριθεί γρήγορα ο κανονισμός για τη θέσπιση του ψηφιακού ευρώ. Η απλούστευση και η εναρμόνιση των κανόνων σε όλη την ενιαία αγορά της ΕΕ θα βοηθήσει τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αναπτυχθούν ταχύτερα.
Πληθωρισμός
Ο πληθωρισμός αυξήθηκε σε 1,9% τον Φεβρουάριο, από 1,7% τον Ιανουάριο. Οι τιμές της ενέργειας ήταν κατά 3,1% χαμηλότερες από ό,τι πριν από ένα έτος, έπειτα από μείωση κατά 4,0% τον Ιανουάριο. Ο πληθωρισμός των τιμών των ειδών διατροφής υποχώρησε σε 2,5%. Ο πληθωρισμός χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής αυξήθηκε σε 2,4% τον Φεβρουάριο, από 2,2% τον Ιανουάριο. Η αύξηση αντανακλούσε την άνοδο του πληθωρισμού των αγαθών σε 0,7%, από 0,4%, και την άνοδο του πληθωρισμού των υπηρεσιών σε 3,4%, από 3,2%
Οι δείκτες του υποκείμενου πληθωρισμού έχουν παρουσιάσει ελάχιστη μεταβολή τους τελευταίους μήνες και εξακολουθούν να είναι συμβατοί με τον μεσοπρόθεσμο στόχο μας του 2%. Τα κέρδη των επιχειρήσεων ανέκαμψαν περαιτέρω το δ΄ τρίμηνο του 2025, ενώ το κόστος εργασίας ανά μονάδα προϊόντος αυξήθηκε με παρόμοιο ρυθμό όπως τα προηγούμενα τρίμηνα. Ο ρυθμός αύξησης των αμοιβών ανά απασχολούμενο υποχώρησε σε 3,7%, από 4,0% το γ΄ τρίμηνο. Ο ρυθμός αύξησης των συμβατικών αποδοχών και οι δείκτες μελλοντικών εξελίξεων, όπως ο δείκτης της ΕΚΤ για την παρακολούθηση των μισθών και οι έρευνες για τις προσδοκίες όσον αφορά τους μισθούς, υποδηλώνουν ότι το κόστος εργασίας θα υποχωρήσει περαιτέρω στη διάρκεια του 2026, κάτι που αναμένεται να στηρίξει την επαναφορά του πληθωρισμού στον στόχο.
Η αύξηση των τιμών της ενέργειας λόγω του πολέμου θα ωθήσει τον πληθωρισμό σε επίπεδο πάνω από το 2% βραχυπρόθεσμα. Εάν επιμένουν, οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας μπορεί να οδηγήσουν σε μια ευρύτερη αύξηση του πληθωρισμού μέσω έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων, μια κατάσταση που απαιτεί προσεκτική παρακολούθηση. Οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό στις χρηματοπιστωτικές αγορές έχουν σημειώσει σημαντική άνοδο σε βραχύτερους ορίζοντες. Οι περισσότεροι δείκτες μέτρησης των πιο μακροπρόθεσμων προσδοκιών για τον πληθωρισμό διαμορφώνονται γύρω στο 2%, γεγονός που στηρίζει τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού γύρω από τον στόχο μας.
Αξιολόγηση κινδύνων
Οι κίνδυνοι που περιβάλλουν τις προοπτικές για την ανάπτυξη είναι κυρίως καθοδικοί, ιδίως σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή είναι ένας καθοδικός κίνδυνος για την οικονομία της ζώνης του ευρώ, που επιτείνει το ευμετάβλητο περιβάλλον πολιτικής παγκοσμίως. Ένας παρατεταμένος πόλεμος θα μπορούσε να αυξήσει περαιτέρω τις τιμές της ενέργειας και για μεγαλύτερο διάστημα από ό,τι αναμένεται επί του παρόντος, και επίσης να επηρεάσει δυσμενώς την εμπιστοσύνη. Αυτοί οι παράγοντες θα διάβρωναν τα εισοδήματα και θα αύξαναν την απροθυμία των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών για επενδύσεις και δαπάνες. Μια επιδείνωση του κλίματος στις χρηματοπιστωτικές αγορές παγκοσμίως θα μπορούσε να επηρεάσει περαιτέρω ανασταλτικά τη ζήτηση. Πρόσθετες τριβές στο παγκόσμιο εμπόριο θα μπορούσαν να διαταράξουν τις αλυσίδες εφοδιασμού, να μειώσουν τις εξαγωγές και να επιβραδύνουν την κατανάλωση και τις επενδύσεις. Άλλες γεωπολιτικές εντάσεις, ιδίως ο αδικαιολόγητος πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πηγή αβεβαιότητας. Αντιθέτως, η ανάπτυξη θα μπορούσε να διαμορφωθεί σε υψηλότερο επίπεδο αν οι οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή αποδεικνύονταν πιο βραχύβιες από ό,τι αναμένεται επί του παρόντος. Επιπλέον, οι προγραμματισμένες δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές, οι μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και η υιοθέτηση νέων τεχνολογιών από τις επιχειρήσεις της ζώνης του ευρώ μπορεί να ωθήσουν προς τα πάνω την ανάπτυξη περισσότερο από ό,τι αναμένεται. Οι νέες εμπορικές συμφωνίες και μια βαθύτερη ενοποίηση της ενιαίας αγοράς θα μπορούσαν επίσης να τονώσουν την ανάπτυξη πέρα από τις τρέχουσες προσδοκίες.
Οι κίνδυνοι που περιβάλλουν τις προοπτικές για τον πληθωρισμό είναι κυρίως ανοδικοί, ιδίως σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Ένας παρατεταμένος πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια μεγαλύτερη και πιο μακροχρόνια ανοδική μετατόπιση των τιμών της ενέργειας από ό,τι αναμένεται επί του παρόντος, αυξάνοντας περαιτέρω τον πληθωρισμό της ζώνης του ευρώ. Αυτή η κατάσταση θα μπορούσε να ενισχυθεί και να γίνει πιο επίμονη εάν οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό και ο ρυθμός ανόδου των μισθών αυξάνονταν ως αντίδραση, αν η άνοδος των τιμών της ενέργειας μετακυλιόταν στον μη ενεργειακό πληθωρισμό σε μεγαλύτερο βαθμό από ό,τι υπέθετε το βασικό σενάριο ή αν ο πόλεμος διατάραζε τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού ευρύτερα. Οι συνεχιζόμενες εμπορικές εντάσεις θα μπορούσαν επίσης να προκαλέσουν έναν μεγαλύτερο κατακερματισμό στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, να μειώσουν την προσφορά κρίσιμων πρώτων υλών και να εντείνουν τους περιορισμούς όσον αφορά το παραγωγικό δυναμικό στην οικονομία της ζώνης του ευρώ. Αντιθέτως, ο πληθωρισμός θα μπορούσε να διαμορφωθεί σε χαμηλότερο επίπεδο αν οι οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή αποδεικνύονταν πιο βραχύβιες ή αν οι έμμεσες και δευτερογενείς επιδράσεις αποδεικνύονταν λιγότερο έντονες από ό,τι αναμένεται επί του παρόντος. Ο πληθωρισμός θα μπορούσε να ήταν επίσης χαμηλότερος αν οι δασμοί μείωναν τη ζήτηση για εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών της ζώνης του ευρώ περισσότερο από ό,τι αναμενόταν και αν οι χώρες με πλεονάζον δυναμικό αύξαναν περαιτέρω τις εξαγωγές τους προς τη ζώνη του ευρώ. Μια μεγαλύτερη μεταβλητότητα και απροθυμία ανάληψης κινδύνων από τις χρηματοπιστωτικές αγορές θα μπορούσαν να επιδράσουν αρνητικά στη ζήτηση και επομένως θα μείωναν και τον πληθωρισμό.
Χρηματοπιστωτικές και νομισματικές συνθήκες
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει εντονότερο αντίκτυπο στις παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές. Συνολικά οι συνθήκες χρηματοδότησης έχουν γίνει πιο αυστηρές μετά από την τελευταία μας συνεδρίαση. Οι χρηματιστηριακές αγορές υποχώρησαν και τα επιτόκια της αγοράς στη ζώνη του ευρώ, ιδίως τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια, έχουν αυξηθεί σημαντικά.
Τον Ιανουάριο, τα τραπεζικά επιτόκια χορηγήσεων για τις επιχειρήσεις και το κόστος της χρηματοδότησης μέσω της έκδοσης χρεογράφων παρέμειναν σε 3,6%, ενώ το μέσο επιτόκιο για νέα ενυπόθηκα στεγαστικά δάνεια ανήλθε σε 3,4%. Οι τραπεζικές χορηγήσεις προς τις επιχειρήσεις αυξήθηκαν κατά 2,8% σε ετήσια βάση τον Ιανουάριο, από 3,0% τον Δεκέμβριο. Ωστόσο, αυτό αντισταθμίστηκε από την εντονότερη δραστηριότητα έκδοσης ομολόγων του επιχειρηματικού τομέα, με τον ετήσιο ρυθμό αύξησης να διαμορφώνεται σε 4,0% από 3,5% τον Δεκέμβριο. Οι χορηγήσεις ενυπόθηκων στεγαστικών δανείων αυξήθηκαν κατά 3,0%, δηλαδή παρέμειναν αμετάβλητες από τον Δεκέμβριο.
Συμπεράσματα
Το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε σήμερα να διατηρήσει αμετάβλητα τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ. Είμαστε αποφασισμένοι να διασφαλίσουμε ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο μας του 2% μεσοπρόθεσμα. Θα ακολουθήσουμε μια προσέγγιση που βασίζεται στα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία και θα λαμβάνουμε αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση για τον καθορισμό της κατάλληλης κατεύθυνσης της νομισματικής πολιτικής. Οι αποφάσεις μας όσον αφορά τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγησή μας για τις προοπτικές του πληθωρισμού και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν, υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, καθώς και για τη δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και την ένταση με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική. Δεν δεσμευόμαστε εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.
Σε κάθε περίπτωση, είμαστε έτοιμοι να προσαρμόσουμε όλα τα μέσα που έχουμε στη διάθεσή μας εντός των ορίων της εντολής που μας έχει ανατεθεί, προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί με διατηρήσιμο τρόπο στον μεσοπρόθεσμο στόχο μας και να διαφυλάξουμε την ομαλή λειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής.
Και τώρα είμαστε στη διάθεσή σας για ερωτήσεις.
Για την ακριβή διατύπωση η οποία έχει συμφωνηθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο, συμβουλευθείτε την αγγλική έκδοση.
Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα
Γενική Διεύθυνση Επικοινωνίας
- Sonnemannstrasse 20
- 60314 Frankfurt am Main, Germany
- +49 69 1344 7455
- media@ecb.europa.eu
Η αναπαραγωγή επιτρέπεται εφόσον γίνεται αναφορά στην πηγή.
Εκπρόσωποι Τύπου
