Testowanie przyrządów do sprawdzania autentyczności banknotów

Cel

W ramach wspierania producentów przyrządów do rozpoznawania falsyfikatów w rozwijaniu i doskonaleniu ich wyrobów krajowe banki centralne Eurosystemu zapewniają producentom i ich przedstawicielom możliwość testowania przyrządów na obszernej próbie reprezentatywnych falsyfikatów banknotów euro. Aby ułatwić użytkownikom banknotów wybór między dostępnymi przyrządami, EBC publikuje informacje o wynikach tych testów.

Przyrządy do rozpoznawania falsyfikatów pomagają kasjerom w placówkach detalicznych i innym użytkownikom banknotów euro rozpoznawać falsyfikaty, nie mogą jednak w pełni zastąpić własnej oceny opartej na sprawdzeniu zabezpieczeń banknotów (zob. informacje o zabezpieczeniach banknotów euro).

Każdy przyrząd jest testowany przez krajowy bank centralny zgodnie z jednolitą procedurą Eurosystemu. Celem testu jest sprawdzenie, czy przyrząd:

  • prawidłowo rozpoznaje fałszywe banknoty euro z próbnego zestawu falsyfikatów („test na rozpoznawanie falsyfikatów”),
  • prawidłowo rozpoznaje autentyczne banknoty euro z próbnego zestawu prawdziwych banknotów („test na rozpoznawanie autentycznych banknotów”).

Testy nie mają na celu sprawdzenia, czy dany przyrząd jest łatwy w obsłudze, bezpieczny, trwały, prosty w utrzymaniu itp.

Zakres

Opisywane testy dotyczą tylko tych przyrządów, które samoczynnie sprawdzają autentyczność banknotów. Przyrządy takie informują za pomocą sygnału wizualnego, dźwiękowego lub tekstowego, czy sprawdzony banknot został rozpoznany jako autentyczny.

Dopuszczone do testów typy przyrządów do sprawdzania autentyczności banknotów można podzielić na następujące kategorie:

  • samodzielne przyrządy do sprawdzania autentyczności obsługujące pojedyncze banknoty (nie obsługują plików banknotów) – kategoria 1a,
  • moduły akceptacji np. do automatów sprzedażowych obsługujące pojedyncze banknoty (nie obsługują plików banknotów) – kategoria 1b;
  • przyrządy do sprawdzania autentyczności i liczenia obsługujące pliki banknotów; jako urządzenia liczące bez funkcji automatycznego oddzielania banknotów podejrzanych od autentycznych nie podlegają testom na mocy decyzji EBC/2010/14 – kategoria 2.

Testy nie dotyczą przyrządów wspomagających weryfikację autentyczności (np. szkieł powiększających i lamp UV), które nie podają samoczynnie wyniku badania, a zatem wymagają, by użytkownik sam rozstrzygnął, czy banknot jest autentyczny. Nie obejmują również urządzeń do obsługi banknotów (zob. wyniki testów urządzeń do obsługi banknotów).

Procedura testowania

Test na rozpoznawanie falsyfikatów przeprowadza się na standardowym zestawie próbnym, który składa się z autentycznych banknotów euro, reprezentatywnych falsyfikatów przechwyconych z obiegu oraz specjalnie spreparowanych przez Eurosystem materiałów imitujących pewne cechy banknotów euro.

Na stronie EBC podaje się tylko te typy przyrządów, które wykryły wszystkie falsyfikaty z zestawu próbnego. Nie są natomiast zamieszczane typy przyrządów, które testu nie zaliczyły.

Test na rozpoznawanie autentycznych banknotów przeprowadza się na zestawie próbnym, który obejmuje 20 autentycznych i zdatnych do obiegu banknotów euro z każdej serii i każdego nominału obsługiwanego przez dany typ przyrządu. Na stronie EBC podaje się tylko te typy przyrządów, które poprawnie rozpoznały 90% autentycznych i zdatnych do obiegu banknotów euro z zestawu próbnego, ze wskazaniem odsetka prawidłowo zweryfikowanych banknotów.

Okres ważności wyników testów

Wyniki testu ogłasza się na stronie EBC w ciągu miesiąca od jego zakończenia. Ze względu na pojawianie się nowych falsyfikatów i regularne aktualizacje zestawu próbnego, informacje o przetestowanym przyrządzie usuwa się ze strony po upływie 12 miesięcy kalendarzowych od końca miesiąca, w którym zostały ogłoszone, chyba że dany przyrząd został ponownie sprawdzony z wynikiem pozytywnym przez krajowy bank centralny w teście rocznym lub doraźnym teście powtórnym. Z listy usuwa się również niezwłocznie informacje o typach przyrządów, które nie przeszły powtórnego testu lub których producent nie wyraził zgody na powtórny test. Zbiorcze raporty z testów przekazywane przez krajowe banki centralne producentom przyrządów lub ich przedstawicielom dotyczą jedynie stanu na dzień testu i są ważne tak długo, jak długo wyniki testów znajdują się na stronie EBC.

Ponieważ w każdej chwili mogą pojawić się nowe falsyfikaty o własnościach różnych od cech banknotów z zestawu próbnego, należy podkreślić, że wyniki testów na rozpoznawanie falsyfikatów i autentycznych banknotów ogłaszane na tej stronie wskazują jedynie, czy dany przyrząd rozpoznał falsyfikaty zawarte w zestawie użytym w dniu testu (zob. wyniki testów przyrządów do sprawdzania autentyczności banknotów).

Wniosek o przeprowadzenie testu

Testy pomagają producentom przyrządów do sprawdzania autentyczności banknotów rozwijać i doskonalić swoje wyroby. Aby złożyć wniosek o przeprowadzenie lub powtórzenie testu, producent przyrządu lub jego przedstawiciel powinien zgłosić się do krajowego banku centralnego (zob. lista kontaktowa krajowych banków centralnych); testy są wykonywane bezpłatnie.