X’inhi l-ANFA?

5 ta' Frar 2016 (aġġornat: 7 ta' April 2016)

L-ANFA huwa ftehim bejn il-banek ċentrali nazzjonali taż-żona tal-euro u l-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE), li flimkien jiffurmaw l-Eurosistema. Il-ftehim jistabbilixxi regoli u limiti għaż-żamma ta’ assi finanzjarji relatati mal-kompiti nazzjonali tal-banek ċentrali nazzjonali. Dawn l-assi finanzjarji tal-banek ċentrali nazzjonali jistgħu jkunu relatati, pereżempju, mal-kontroparti tar-riżervi tal-kapital u tal-kontabilità tagħhom jew ma’ obbligazzjonijiet speċifiċi oħra, mar-riżervi barranin u l-fondi tal-pensjoni tal-impjegati tagħhom, jew jistgħu jinżammu għall-finijiet tal-investiment ġenerali.

Iż-żamma ta’ assi finanzjarji li mhumiex marbutin mal-politika monetarja hija parti integrali mill-funzjonijiet imwettqin mill-banek ċentrali fl-Ewropa, u ġejja minn qabel l-euro. Meta twaqqfet l-unjoni monetarja, il-gvernijiet iddeċidew li jimmutwalizzaw biss il-funzjonijiet u l-kompiti ta’ bank ċentrali meħtieġa biex titmexxa politika monetarja unika għaż-żona tal-euro kollha. Fl-istess ħin iddeċidew li jżommu l-banek ċentrali nazzjonali bħala istituzzjonijiet indipendenti li jistgħu jkomplu jwettqu l-kompiti nazzjonali sakemm dawn ma jfixklux il-politika monetarja unika.

Fi kliem ieħor, il-banek ċentrali nazzjonali huma istituzzjonijiet finanzjarjament indipendenti li jaqdu kemm kompiti tal-politika monetarja relatati mas-sehem ewlieni tal-Eurosistema li żżomm l-istabbiltà tal-prezzijiet kif ukoll kompiti nazzjonali. L-ANFA twaqqaf biex jiġi ffissat limitu globali għall-ammont nett totali ta’ assi finanzjarji relatati ma’ kompiti nazzjonali mhux tal-politika monetarja, b’mod li ma jfixkilx il-politika monetarja. Indipendentement mill-ANFA, il-Kunsill Governattiv stabbilixxa qafas biex jiżgura li l-operazzjonijiet ta’ investiment tal-banek ċentrali nazzjonali jikkonformaw mal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju.

Filwaqt li l-ANFA qabel kien dokument kunfidenzjali, il-banek ċentrali tal-Eurosistema ħadu d-deċiżjoni unanima li, f’ġieħ it-trasparenza, kien aħjar li jiġu ppubblikati t-test tal-ftehim flimkien ma’ dokument spjegattiv. Dan jaqbel mad-deċiżjoni tal-2014 li jiġu ppubblikati rapporti tal-laqgħat tal-politika monetarja u d-deċiżjoni tal-BĊE tal-2015 li jippubblika l-kalendarji tal-membri tal-Bord Eżekuttiv tiegħu.

Kif jaħdem l-ANFA sewwasew?

Mistoqsijiet fuq il-monitoraġġ tal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju

Għaliex il-banek ċentrali nazzjonali jżommu assi finanzjarji li mhumiex relatati mal-politika monetarja?

Kull bank ċentrali jżomm assi li mhumiex relatati mal-politika monetarja. Il-politika monetarja taż-żona tal-euro tiġi stabbilita ċentralment mill-Kunsill Governattiv tal-BĊE għad-19-il pajjiż li huma mseħbin. Meta twaqqfet l-Unjoni Ekonomika u Monetarja, il-gvernijiet stabbilew fit-trattat Ewropew li l-kompiti relatati mal-politika monetarja kellhom jiġu trasferiti fil-livell Ewropew. Lil hinn mill-politika monetarja, il-banek ċentrali nazzjonali kellhom, u qegħdin, jitħallew iwettqu kompiti nazzjonali. Fil-prattika, il-banek ċentrali nazzjonali bħalissa jżommu assi li mhumiex relatati mal-politika monetarja u l-politika tar-rata tal-kambju, bħal riżervi f’deheb u f’munita barranija; portafolli tal-investiment, e.g. għall-fondi tal-pensjoni tal-istaff; u assi li jinżammu bħala kontrapożizzjonijiet għal depożiti minn klijenti, e.g. banek ċentrali barranin jew gvernijiet. Fl-istess ħin, il-banek ċentrali nazzjonali jżommu wkoll obbligazzjonijiet li mhumiex relatati mal-politika monetarja, fosthom id-depożiti msemmijin iktar ’il fuq minn banek ċentrali barranin jew gvernijiet. Il-banek ċentrali nazzjonali jistgħu jwettqu dawn il-kompiti nazzjonali sakemm l-azzjonijiet tagħhom ma jfixklux l-għanijiet u l-kompiti tas-Sistema Ewropea ta’ Banek Ċentrali (SEBĊ), l-aktar il-politika monetarja. (L-istess, il-BĊE jżomm portafoll tal-fondi proprji relatat mar-riżervi tiegħu tal-kapital u tal-kontabilità, kif ukoll portafoll tal-fondi tal-pensjoni tal-istaff.) Dan il-prinċipju huwa stipulat fl-Artiklu 14.4 tal-Istatut tas-SEBĊ u tal-BĊE.

Il-banek ċentrali nazzjonali diġà kienu jżommu l-portafolli msemmijin hawn fuq qabel ma ssieħbu fl-Eurosistema, u l-introjtu minnhom kien jikkontribwixxi għad-dħul finanzjarju tagħhom. Meta twaqqfet iż-żona tal-euro, ġie nnutat li dawn il-portafolli setgħu jikkontribwixxu biex jissodisfaw id-domanda tas-sistema bankarja taż-żona tal-euro għal-likwidità, billi kellhom jitqiesu fil-kalibrazzjoni tal-operazzjonijiet tal-politika monetarja. Dan ma kellux ikun problema mill-perspettiva tal-politika monetarja billi dawn il-portafolli kienu se jibqgħu jiġu amministrati mill-banek ċentrali nazzjonali, lil hinn mill-politika monetarja, u setgħu jitħallew jikbru maż-żmien bl-istess rata (jew rata iktar baxxa) tad-domanda għall-karti tal-flus u r-rekwiżiti tar-riżervi tas-sistema bankarja. Il-Kunsill Governattiv qies ukoll li, jekk il-portafolli mhux tal-politika monetarja, nieqsa l-obbligazzjonijiet mhux tal-politika monetarja, kellhom jikbru aktar mid-domanda għal-likwidità għal perjodu estensiv ta’ żmien, dan seta’ jkun ta’ riskju għall-politika monetarja. Il-“Ftehim fuq l-Assi Finanzjarji Netti” (ANFA) twaqqaf biex jamministra u jillimita dan it-tkabbir.

X’inhuma assi finanzjarji netti (NFA)?

Kif imfisser hawn fuq, hemm assi fil-karta tal-bilanċ ta’ bank ċentrali li mhumiex relatati direttament mal-politika monetarja. Fuq in-naħa tal-passiv tal-karta tal-bilanċ, xi obbligazzjonijiet ukoll mhumiex relatati direttament mal-politika monetarja. Id-differenza bejn iż-żewġ pożizzjonijiet tiġi definita bħala assi finanzjarji netti jew NFA (net financial assets). Dan il-kunċett huwa deskritt hawn taħt, bl-użu tal-karta tal-bilanċ tar-rapport finanzjarju tal-ġimgħa tal-4 ta’ Diċembru 2015 kif ippubblikata fil-websajt tal-BĊE. Definizzjoni preċiża tinsab fl-Anness I tal-ANFA.

It-tabella turi li l-NFA jinkludu, fuq in-naħa tal-attiv, is-somma tal-partiti 1 sa 4, 5.6, 6, 7.2, 8 u 9 tal-karta tal-bilanċ. Fuq in-naħa tal-passiv jinkludu l-partiti 2.5 u 3 sa 12. Jekk tnaqqas is-somma ta’ dawn l-obbligazzjonijiet mis-somma tal-assi msemmijin aktar ’il fuq, ikollok l-assi finanzjarji netti.

Weekly financial statement of the Eurosystem Assets (EUR millions) 1 Gold and gold receivables 348,850 2 Claims on non - euro area residents denominated in foreign currency 294,471 2.1 Receivables from the IMF 78,655 2.2 Balances with banks and security investments, external loans and other external assets 215,817 3 Claims on euro area residents denominated in foreign currency 36,331 4 Claims on non - euro area residents denominated in euro 19,766 4.1 Balances with banks, security investments and loans 19,766 4.2 Claims arising from the credit facility under ERM II 0 5 Lending to euro area credit institutions related to monetary policy operations denominated in euro 521,394 5.1 Main refinancing operations 69,815 5.2 Longer - term refinancing operations 451,371 5.3 Fine - tuning reverse operations 0 5.4 Structural reverse operations 0 5.5 Marginal lending facility 208 5.6 Credits related to margin calls 0 6 Other claims on euro area credit institutions denominated in euro 127,495 7 Securities of euro area residents denominated in euro 1,128,983 7.1 Securities held for monetary policy purposes 770,737 7.2 Other securities 358,246 8 General government debt denominated in euro 25,152 9 Other assets 216,207 Total assets 2,718,650 O utright purchases NFA NFA NFA NFA Liquidity deficit Reserve requirements Liquidity surplus Banknotes Liabilities (EUR millions) 1 Banknotes in circulation 1,066,176 2 Liabilities to euro area credit institutions related to monetary policy operations denominated in euro 697,909 2.1 Current accounts (covering the minimum reserve system) 520,421 2.2 Deposit facility 177,335 2.3 Fixed - term deposits 0 2.4 Fine - tuning reverse operations 0 2.5 Deposits related to margin calls 153 3 Other liabilities to euro area credit institutions denominated in euro 5,017 4 Debt certificates issued 0 5 Liabilities to other euro area residents denominated in euro 177,513 5.1 General government 79,800 5.2 Other liabilities 97,714 6 Liabilities to non - euro area residents denominated in euro 39,444 7 Liabilities to euro area residents denominated in foreign currency 2,137 8 Liabilities to non - euro area residents denominated in foreign currency 5,323 8.1 Deposits, balances and other liabilities 5,323 8.2 Liabilities arising from the credit facility under ERM II 0 9 Counterpart of special drawing rights allocated by the IMF 59,202 10 Other liabilities 217,994 11 Revaluation accounts 350,735 12 Capital and reserves 97,200 Total liabilities 2,718,650

X’inhu l-valur tal-assi finanzjarji netti tal-Eurosistema?

Fi tmiem l-2015, l-assi finanzjarji netti tal-Eurosistema kienu jgħoddu €490 biljun u dawk tal-BĊE €6.12 biljun. L-NFA żdiedu b’5% fis-sena bħala medja mill-introduzzjoni tal-karti tal-euro fl-2002. Din hija rata inqas baxxa minn dik tal-obbligazzjonijiet li jistgħu jiġġustifikaw iż-żieda tal-NFA, jiġifieri l-karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni u r-rekwiżiti minimi tar-riżervi. Filwaqt li l-karti tal-flus weħidhom żdiedu b’9% fis-sena bħala medja, il-karti tal-flus u r-rekwiżiti minimi tar-riżervi żdiedu bir-rata ta’ 7%. Din ir-rata iżjed baxxa hija dovuta għat-tnaqqis tal-proporzjon tar-riżervi b’punt perċentwali sħiħ fl-2012.

0 200 400 600 800 1,000 1,200 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Żvilupp tal-Assi Finanzjarji Netti (NFA) v karti tal-flus u rekwiżiti minimi karti tal-flus MRR NFA

U xi tfisser ANFA?

ANFA hija taqsira għal Agreement on Net Financial Assets (“Ftehim fuq l-Assi Finanzjarji Netti”). Dan huwa ftehim bejn il-banek ċentrali nazzjonali taż-żona tal-euro u l-BĊE, li flimkien jiffurmaw l-Eurosistema. Jistabbilixxi regoli għall-kalkolu tal-limiti għal investimenti li huma relatati mal-kompiti nazzjonali tal-banek ċentrali nazzjonali. Meta Lietuvos bankas issieħeb fl-Eurosistema fl-1 ta’ Jannar 2015, huwa wkoll sar parti mill-ANFA.

Għaliex huwa meħtieġ li l-NFA jiġu limitati?

L-ANFA jillimita l-ammonti ta’ NFA li l-banek ċentrali nazzjonali jistgħu jżommu. Dan huwa meħtieġ biex jiġi żgurat li l-Kunsill Governattiv tal-BĊE jkollu kontroll sħiħ fuq id-daqs tal-karta tal-bilanċ tal-Eurosistema, u b’hekk ikun jista’ jimplimenta l-politika monetarja b’mod effettiv. Qabel il-kriżi, l-iktar mod effettiv biex tiġi implimentata l-politika monetarja kien li l-banek jiġu mġiegħla javviċinaw l-Eurosistema għal-likwidità. Nuqqas ta’ likwidità vis-à-vis l-Eurosistema, magħruf ukoll bħala “defiċit tal-likwidità”, kien il-bażi tal-implimentazzjoni tal-politika monetarja. L-ANFA kien jipproteġi dan id-defiċit tal-likwidità. Meta faqqgħet il-kriżi finanzjarja, il-banek kellha tingħatalhom iżjed likwidità milli kellhom bżonn fir-realtà biex jikkonformaw mar-rekwiżiti minimi tar-riżervi. Minflok ma topera b’defiċit tal-likwidità, is-sistema bankarja issa qiegħda topera b’likwidità eċċessiva. F’dan l-ambjent ġdid, l-ANFA m’għadux jipproteġi d-defiċit tal-likwidità iżda jiżgura li l-likwidità eċċessiva ma taqbiżx livell li l-Kunsill Governattiv iqis xieraq għall-orjentament tal-politika monetarja tiegħu.

Tassew li l-ANFA jfisser li l-banek ċentrali nazzjonali għandhom permess jistampaw flus kemm iridu?

Le, bil-maqlub. L-ANFA jistabbilixxi limitu għall-ogħla ammont ta’ assi finanzjarji netti li bank ċentrali nazzjonali jista’ jkollu sabiex jiżgura li t-tibdil fl-assi u l-obbligazzjonijiet finanzjarji li mhumiex relatati mal-politika monetarja ma jfixkilx il-politika monetarja tal-Eurosistema.

X’inhu li jinfluwenza l-ogħla ammont ta’ NFA skont l-ANFA?

Iż-żieda fil-valur totali tal-karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni u l-ammont ta’ riżervi minimi li l-banek iridu jżommu fil-bank ċentrali joħolqu ħtieġa għal-likwidità li tiġi sodisfatta mill-operazzjonijiet tal-politika monetarja tal-Eurosistema u l-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali. Meta jiġi stabbilit il-volum minimu għall-operazzjonijiet tal-politika monetarja, jiġi stabbilit limitu massimu għall-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali bħala residwu. Jekk l-għan tal-Kunsill Governattiv huwa serplas temporanju ta’ likwidità, l-ANFA jillimita l-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali u jiżgura li s-serplas tal-likwidità ma jaqbiżx ċertu livell.

Għaliex l-ANFA jillimita l-assi finanzjarji netti tal-banek ċentrali nazzjonali u mhux l-assi finanzjarji grossi?

L-assi fil-karta tal-bilanċ ta’ bank ċentrali joħolqu flus jew likwidità tal-bank ċentrali. L-obbligazzjonijiet fil-karta tal-bilanċ jiġbdu l-likwidità. Meta jiġu nnettjati l-assi u l-obbligazzjonjiet kollha li mhumiex tal-politika monetarja, tiġi kkalkulata l-likwidità totali pprovduta mill-operazzjonijiet ta’ bank ċentrali li mhumiex tal-politika monetarja. Biex il-politika monetarja tiġi implimentata b’mod effiċjenti, l-ammont ta’ likwidità pprovdut mill-operazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali mhux tal-politika monetarja jrid jiġi limitat. Għalhekk, biex jiġi kkontrollat l-impatt fuq il-pożizzjoni likwida tal-operazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali, jiġu limitati l-assi finanzjarji netti u mhux grossi.

Kif jiġi kalkulat l-ogħla ammont ta’ NFA?

Kull sena, il-Kunsill Governattiv jistabbilixxi l-parametri meħtieġa tal-politika monetarja. Jiddeċiedi kemm għandu jkun kbir id-defiċit minimu tal-likwidità jew l-ogħla serplas tal-likwidità. Jistabbilixxi wkoll il-proporzjon tar-riżervi minimi u d-daqs tal-portafolli definittivi tal-politika monetarja sabiex jikseb l-iżjed implimentazzjoni effettiva tal-politika monetarja tiegħu. Barra dan, il-Kunsill Governattiv iqis l-iżviluppi fl-ammont ta’ karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni. L-ogħla ammont ġdid tal-NFA aggregati tal-Eurosistema jirriżulta bħala residwu.

Kif jitqassam l-ogħla ammont ta’ NFA tal-Eurosistema lill-banek ċentrali nazzjonali?

Meta jiġi stabbilit l-ogħla limitu tal-NFA għall-Eurosistema kollha, dan jitqassam skont is-sehem ta’ kull bank ċentrali nazzjonali mill-kapital tal-BĊE, filwaqt li titqies ukoll il-pożizzjoni storika tal-bidu tal-bank ċentrali nazzjonali, sabiex jiġu stabbiliti l-proporzjonijiet ta’ NFA tal-banek ċentrali nazzjonali għas-sena ta’ wara. Jekk bank ċentrali nazzjonali ma jkunx biħsiebu juża s-sehem tiegħu kollu, l-ANFA jipprevedi li l-parti li ma tkunx se tintuża terġa’ tiġi allokata temporanjament lill-banek ċentrali nazzjonali l-oħra, jekk ikunu jridu limitu ogħla tal-NFA. L-istess, din ir-riallokazzjoni ssir skont l-ishma fl-iskema tal-kapital tal-BĊE. L-ogħla limiti tal-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali jiġu stabbiliti b’din ir-rilokazzjoni. L-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali jridu jibqgħu taħt l-ogħla limiti tal-NFA tagħhom abbażi ta’ medja annwali. Il-kalibrazzjoni ssir kull sena.

X’inhu l-impatt tal-waivers?

Il-waivers jistgħu jinfluwenzaw it-tqassim tal-ogħla ammont ta’ NFA fl-Eurosistema. Madankollu ma jżidux l-ogħla ammont innifsu, li jillimita ż-żamma ta’ NFA totali tal-banek ċentrali nazzjonali tal-Eurosistema.

Il-waivers jiddefinixxu s-sehem minimu ta’ NFA li jista’ jżomm kull bank ċentrali nazzjonali. Fi kliem ieħor, kull bank ċentrali nazzjonali għandu l-jedd iżomm proporzjon mill-ogħla ammont ta’ NFA tal-Eurosistema, abbażi tas-sehem tal-bank ċentrali nazzjonali fl-iskema tal-kapital tal-BĊE, bl-ammont li jikkorrispondi għall-waiver ikun is-sehem minimu ta’ dak il-bank ċentrali nazzjonali (dan jista’ jkun ogħla mill-ammont ikkalkulat skont sehmu fl-iskema tal-kapital tal-BĊE). Jekk xi banek ċentrali nazzjonali jżommu NFA li jikkorrispondu għall-waivers tagħhom li jaqbżu s-sehem tagħhom mill-kapital, l-ammont ta’ NFA li l-bqija tal-banek ċentrali nazzjonali jitħallew iżommu jitnaqqas b’mod li l-ogħla ammont ta’ NFA tal-Eurosistema ma jinqabiżx.

Hemm tliet tipi ta’ waivers:

  1. Il-waiver storiku (speċifikat fl-Anness III tal-ANFA) jiżgura li l-banek ċentrali nazzjonali ma jkollhomx inaqqsu l-NFA tagħhom taħt livell marbut mal-pożizzjoni storika tagħhom tal-bidu.
  2. Il-waiver speċifiku għall-assi jipproteġi ċerti investimenti f’assi (definiti fl-Anness IV tal-ANFA) li ma jinbigħux faċilment minn bank ċentrali nazzjonali minħabba restrizzjonijiet kuntrattwali jew limitazzjonijiet oħra, e.g. ir-riżervi f’deheb ta’ bank ċentrali minħabba l-Ftehim tal-Banek Ċentrali fuq id-Deheb.
  3. Il-waiver dinamiku jaġġusta l-waiver storiku ta’ banek ċentrali nazzjonali żgħar maż-żmien fil-proporzjon tat-tkabbir jew tnaqqis tal-ogħla NFA tal-Eurosistema.

Japplika biss l-akbar wieħed mit-tliet waivers.

Fl-1 ta’ Jannar 2015 Lietuvos bankas issieħeb fl-Eurosistema u sar parti mill-ANFA. Kif hemm fl-Artikolu 6.3 tal-ANFA, il-waiver storiku tiegħu ġie stabbilit għal €5,856 miljun.

X’jiġri jekk xi banek ċentrali nazzjonali ma jinvestu xejn jew jinvestu inqas mill-ogħla ammont li jkun ġie assenjat lilhom inizjalment? Jistgħu jgħaddu l-bqija tal-ammont lil oħrajn?

Jekk xi banek ċentrali nazzjonali jkun biħsiebhom iżommu inqas mis-sehem tagħhom, filwaqt li oħrajn ikunu jridu jżommu iżjed, il-parti li ma tintużax terġa’ titqassam permezz ta’ mekkaniżmu ċentrali definit fl-ANFA. Dan isir fl-ambitu tal-kalibrazzjoni annwali tal-ogħla limiti tal-NFA. It-tqassim mill-ġdid tal-ammont mhux użat huwa temporanju u jerġa’ jiġi kkalkulat fil-kalibrazzjoni li ssir is-sena ta’ wara. It-tqassim mill-ġdid ma jinfluwenzax l-ammont aggregat tal-ogħla NFA miżmum mill-banek ċentrali nazzjonali taż-żona tal-euro kollha flimkien, li jiġi stabbilit mid-deċiżjonijiet tal-politika monetarja tal-Kunsill Governattiv.

Għaliex xi banek ċentrali nazzjonali jużaw il-“kwota” tagħhom u oħrajn le?

Dan jiddependi mill-preferenzi istituzzjonali. Xi ġurisdizzjonijiet ikollhom restrizzjonijiet legali speċifiċi dwar l-investimenti mhux tal-politika monetarja li jsiru mill-banek ċentrali nazzjonali. Oħrajn ikollhom dispożizzjonijiet legali li jitolbu li l-banek ċentrali nazzjonali jqisu l-interessi tal-azzjonisti tagħhom ladarba jissodisfaw il-kompiti tal-politika monetarja. Barra dan, xi banek ċentrali nazzjonali jkollhom depożiti kbar ta’ klijenti u/jew tal-gvern tagħhom fuq in-naħa tal-passiv, u dawn jinfluwenzaw l-investimenti tagħhom fil-portafoll mhux tal-politika monetarja.

Hemm ukoll raġuni storika: qabel l-introduzzjoni tal-euro fl-1999, għadd ta’ banek ċentrali Ewropej kienu jżommu riżervi barranin imdaqqsin biex jamministraw ir-rati tal-kambju tagħhom, b’mod partikolari vis-à-vis il-mark Ġermaniż. Din is-sitwazzjoni setgħet titqabbel ma’ meta l-Istati Membri tal-UE ssieħbu fiż-żona tal-euro wara l-1999, meta l-banek ċentrali nazzjonali wkoll kellhom riżervi barranin imdaqqsin biex jamministraw ir-rata tal-kambju tagħhom vis-à-vis l-euro qabel ma daħlu fl-Eurosistema. Il-pożizzjonijiet differenti tal-bidu tal-banek ċentrali nazzjonali jispjegaw id-differenzi konsiderevoli fil-kompożizzjoni tal-karta tal-bilanċ tagħhom, li jibqgħu, f’xi każijiet, għal bosta snin wara li pajjiżhom jissieħeb fiż-żona tal-euro.

X’jiġri jekk bank ċentrali nazzjonali jaqbeż l-ogħla limitu tal-NFA?

Jekk bank ċentrali nazzjonali jaqbeż b’mod konsistenti l-ogħla limitu tal-NFA, dan jista’ jaffettwa l-implimentazzjoni tal-politika monetarja. Għal din ir-raġuni, il-BĊE jimmonitorja kull sena jekk il-banek ċentrali nazzjonali jikkonformawx mal-ANFA. Jekk ikun meħtieġ, permezz tal-Artikolu 14.4 tal-Istatut tas-SEBĊ u tal-BĊE, il-Kunsill Governattiv jista’ jipprojbixxi, jirrestrinġi jew jillimita l-operazzjonijiet li jsiru mill-banek ċentrali nazzjonali li hinn mill-politika monetarja jekk dawn ifixklu l-għanijiet u l-kompiti tas-SEBĊ, fosthom il-politika monetarja tal-Eurosistema. S’issa ma kien hemm ebda devjazzjoni bla ġustifikazzjoni mill-ogħla limiti tal-NFA.

Devjazzjoni tkun ġustifikata jekk, pereżempju, tiġi kkawżata minn obbligi internazzjonali lill-FMI jew minn provediment ta’ bank ċentrali nazzjonali ta’ Assistenza ta’ Likwidità f’Emerġenza (ELA) lis-sistema bankarja tiegħu (l-ELA hija parti mill-NFA kif hemm definit fl-ANFA). Jekk jiġri dan, il-bank ċentrali nazzjonali jkollu jnaqqas l-NFA tiegħu mill-aktar fis sabiex jerġa’ jikkonforma mal-ANFA. Għandu sena biex jagħmel dan jekk il-ksur ikun dovut għal ġbid ta’ flus min-naħa tal-FMI.

X’jiġri jekk l-ammont totali ta’ NFA tal-banek ċentrali nazzjonali kollha jibqa’ taħt l-ogħla ammont kalkulat?

Dan huwa li qiegħed jiġri bħalissa. L-NFA żdiedu b’5% fis-sena bħala medja mill-introduzzjoni tal-karti tal-euro fl-2002. Din ir-rata hija iżjed baxxa miż-żieda fil-valur totali tal-karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni, i.e. 9% fis-sena bħala medja fl-istess perjodu. Dan ifisser li l-ħtieġa ta’ likwidità fiż-żona tal-euro kollha ġġenerata mill-karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni hija ogħla mill-effett tal-provediment ta’ likwidità ġġenerat mill-NFA tal-Eurosistema. Ġeneralment ma tkunx problema jekk l-NFA jibqgħu taħt l-ogħla livell ikkalkulat. Il-ħtiġijiet ta’ likwidità jiġu koperti bl-użu ta’ għodod tal-politika monetarja, jew operazzjonijiet ta’ rifinanzjament regolari jew operazzjonijiet strutturali, bħal akkwist definit tal-politika monetarja jew operazzjonijiet irriversjati strutturali.

X’jiġri jekk l-ammont totali tal-NFA ikun ikbar mill-ogħla livell kalkulat?

Dan s’issa ma ġara qatt u diffiċli jiġri. L-ANFA huwa ftehim unanimu bejn il-banek ċentrali nazzjonali u l-BĊE, u l-partijiet kollha impenjaw ruħhom li jikkonformaw miegħu. Barra dan, ir-riskju li l-ammont totali ta’ NFA jkun kbir iżżejjed ikompli jonqos bl-użu ta’ ipotesijiet konservattivi meta jiġu stabbiliti l-ogħla limiti tal-NFA. Dan ifisser li anki jekk l-NFA ikunu ikbar mill-ogħla livell u, għalhekk, l-operazzjonijiet tal-politika monetarja jkunu iżgħar minn dak previst inizjalment, il-pożizzjoni tal-likwidità strutturali mixtieqa x’aktarx li tibqa’ teżisti. Għalhekk l-operazzjonijiet tal-politika monetarja jistgħu jkunu iżgħar minn dak mixtieq għall-implimentazzjoni effettiva tal-politika monetarja f’każ bħal dan, iżda s-sitwazzjoni għal żmien qasir ma tkunx serja u l-BĊE jieħu azzjoni korrettiva. Jekk tkun tinħtieġ azzjoni korrettiva, il-Kunsill Governattiv għandu bosta għodod għad-dispożizzjoni tiegħu biex jiżgura li l-operazzjonijiet tal-politika monetarja jkunu ta’ daqs suffiċjenti. Hekk, fir-rigward tad-daqs tal-operazzjonijiet ta’ rifinanzjament, il-Kunsill Governattiv jista’ juża operazzjonijiet li jassorbu l-likwidità jew iżid ir-rekwiżiti minimi tar-riżervi.

X’jiġri jekk fatturi oħra, bħall-karti tal-flus, jiżviluppaw b’mod differenti minn dak mistenni?

Il-kalibrazzjoni annwali tal-ANFA hija bbażata fuq ipotesijiet konservattivi. L-ogħla limiti tal-NFA għalhekk fihom biżżejjed bafers biex jilqgħu għal żviluppi li ma jkunux previsti. Hekk, meta jiġu kkalibrati l-ogħla limiti għas-sena ta’ wara, jiġi ipotizzat li l-karti tal-flus fiċ-ċirkolazzjoni ma jiżdidux iżda minflok jibqgħu fil-livell medju osservat matul it-tielet trimestru tas-sena kurrenti.

F’liema ċirkostanzi jistgħu l-NFA jfixklu l-politika monetarja?

L-ANFA ġie adottat biex jevita li l-NFA jfixklu l-politika monetarja. Jekk madankollu l-ammont tal-NFA jaqbeż l-ogħla livell totali, dan jista’ jfisser li l-operazzjonijiet tal-politika monetarja jsiru żgħar wisq biex jippermettu l-implimentazzjoni effettiva tal-politika monetarja (kif issemma qabel).

Minbarra l-ammont tal-NFA, anki l-kompożizzjoni tagħhom tagħmel differenza. Hekk, jekk l-operazzjonijiet individwali tal-politika monetarja u dawk mhux marbuta magħha jpaċu lil xulxin (e.g. waħda tkun akkwist ta’ titolu u l-oħra bejgħ tal-istess titolu), dan jista’ jibgħat sinjali konfliġġenti dwar l-intenzjonijiet tal-politika monetarja tal-Eurosistema jew inaqqas mill-effikaċja tagħha. Eżempju ieħor huma t-tranżazzjonijiet ta’ bank ċentrali f’munita barranija, li jista’ jkollhom impatt fuq ir-rati tal-kambju jew jiġu interpretati ħażin bħala interventi tar-rata tal-kambju. Sabiex jiġi żgurat li dawn l-avvenimenti ma jfixklux il-politika monetarja, il-BĊE adotta miżuri li jikkomplementaw l-ANFA, fosthom il-Linja Gwida tal-BĊE dwar operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-assi u l-obbligazzjonijiet domestiċi tal-banek ċentrali nazzjonali (BĊE/2014/9) u d-Deċiżjoni tal-BĊE dwar programm ta’ xiri ta’ assi ta’ swieq sekondarji mis-settur pubbliku (BĊE/2015/10). Hekk, filwaqt li tal-ewwel tikkontrolla l-effetti tal-likwidità netta tal-operazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali, tat-tieni tillimita, fost affarijiet oħra, l-ammont ta’ titolu speċifiku eliġibbli għall-programm ta’ akkwist mis-settur pubbliku miżmum fil-portafolli kollha tal-banek ċentrali tal-Eurosistema.

Kif tiggarantixxi li l-operazzjonijiet ta’ investiment ma jaffettwawx l-orjentament tal-politika monetarja?

Kif hemm imfisser aktar ’il fuq, l-ANFA jistabbilixxi l-ogħla livell għall-NFA tal-banek ċentrali nazzjonali. Fl-istess ħin, dan jillimita l-effett tal-likwidità mit-tranżazzjonijiet mhux tal-politika monetarja li jsiru mill-banek ċentrali nazzjonali. It-tieni, fit-tranżazzjonijiet tagħhom mhux tal-politika monetarja, il-banek ċentrali nazzjonali u l-BĊE jaġixxu bħala investituri istituzzjonali. Meta l-banek ċentrali nazzjonali jagħmlu akkwisti għall-portafolli mhux tal-politika monetarja, isegwu kriterji simili għal investituri istituzzjonali oħra u jqisu d-deċiżjonijiet tagħhom b’mod separat mill-politika monetarja. Iridu jsegwu regoli stabbiliti fl-ANFA u linji gwida rilevanti oħra. Il-BĊE jiġi infurmat regolarment dwar (1) it-tranżazzjonijiet mhux tal-politika monetarja tal-banek ċentrali nazzjonali, li wħud minnhom jeħtieġu l-approvazzjoni minn qabel tal-BĊE; (2) l-assi u l-obbligazzjonijiet tagħhom; u (3) l-NFA mistennija u attwali tagħhom. Il-BĊE jista’ jieħu azzjoni korrettiva jekk it-tranżazzjonijiet irrappurtati mhux tal-politika monetarja jfixklu l-orjentament tal-politika monetarja. Fl-aħħar nett, il-Kunsill Governattiv jista’ jadotta miżuri speċifiċi li jorbtu lill-banek ċentrali nazzjonali.

Għaliex l-assi u l-obbligazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali li mhumiex tal-politika monetarja jinżammu “sigrieti”?

L-assi u l-obbligazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali mhux tal-politika monetarja jsiru pubbliċi skont ir-regoli nazzjonali u Ewropej. Il-banek ċentrali nazzjonali jiddeċiedu, meta jsegwu dawn ir-regoli, jekk jippubblikawx informazzjoni dwar l-assi u l-obbligazzjonijiet tagħhom mhux tal-politika monetarja, inkluża l-kompożizzjoni tal-portafolli tagħhom mhux tal-politika monetarja. Il-biċċa l-kbira tal-banek ċentrali nazzjonali jiżvelaw dettalji addizzjonali fir-rapporti annwali tagħhom jew f’pubblikazzjonijiet oħra u fil-websajts tagħhom, fejn juru, pereżempju, l-assi tagħhom maqsumin f’dejn tal-gvern u mhux tal-gvern. Bħal investituri oħra, il-banek ċentrali nazzjonali ma jiżvelawx informazzjoni li tista’ tippermetti oħrajn jiddeduċu tagħrif dwar l-investimenti tagħhom fil-ġejjieni.

L-Eurosistema m’għandha ebda mandat tiżvela l-kompożizzjoni tal-assi u l-obbligazzjonijiet tal-banek ċentrali nazzjonali li mhumiex tal-politika monetarja.

Għaliex l-ANFA qiegħed jiġi pubblikat issa?

Il-banek ċentrali tal-Eurosistema jridu jiddeċiedu unanimament jekk għandhomx jippubblikaw l-ANFA. Qabel, kien hemm fehmiet opposti dwar dan.

Skont l-impenn tal-BĊE f’ġieħ żieda fit-trasparenza, din id-deċiżjoni ġiet riveduta fit-3 ta’ Frar 2016. Il-banek ċentrali tal-Eurosistema ħadu d-deċiżjoni unanima li kien wasal il-waqt li jippubblikaw it-test tal-ftehim flimkien ma’ dokument spjegattiv fl-aħjar interessi tal-Eurosistema. Dan huwa pass ieħor ’il quddiem biex tikber it-trasparenza wara d-deċiżjoni tal-2014 li jiġu ppubblikati rapporti tal-laqgħat tal-politika monetarja kif ukoll id-deċiżjoni tal-BĊE tal-2015 li jippubblika l-kalendarji tal-membri tal-Bord Eżekuttiv tiegħu.

X’garanzija hemm li l-portafolli li mhumiex tal-politika monetarja ma jintużawx ħażin biex isir finanzjament monetarju projbit?

Il-BĊE huwa responsabbli biex jara li l-banek ċentrali tas-SEBĊ josservaw il-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju, kif hemm fl-Istatut tas-Sistema Ewropea ta’ Banek Ċentrali u tal-BĊE. Dan ma jinsabx fl-ANFA, li jikkonċerna biss il-pożizzjoni mixtieqa tal-likwidità strutturali għall-implimentazzjoni tal-politika monetarja u għalhekk jiddefinixxi d-daqs tal-NFA. L-ANFA la jidħol fil-kompożizzjoni tal-assi u l-obbligazzjonijiet li mhumiex tal-politika monetarja u lanqas fil-mod li bih jiġu akkwistati.

Sabiex tiġi osservata l-konformità mal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju, il-banek ċentrali nazzjonali tas-SEBĊ huma mitlubin jgħarrfu lill-BĊE dwar l-assi tagħhom u l-BĊE jara li l-banek ċentrali nazzjonali ma jiffinanzjawx gvernijiet billi jixtru d-dejn tagħhom fis-suq primarju. Il-BĊE jissorvelja wkoll l-akkwisti fis-suq sekondarju. Ir-riżultati ta’ dawn il-kontrolli u l-evalwazzjonijiet jiġu ppubblikati fir-rapport annwali tal-BĊE.

X’jiġri jekk ir-regoli fuq il-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju jinkisru?

Dan mhuwiex kopert mill-ANFA iżda mill-Artikoli 123 u 124 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (i.e. l-aqwa liġi Ewropea). Il-Kunsill Governattiv tal-BĊE stabbilixxa regoli għall-operazzjonijiet kollha ta’ investiment tal-banek ċentrali nazzjonali biex jiżgura li ma jmorrux kontra l-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju. L-akkwist fis-suq primarju ta’ dejn tal-gvern huwa pprojbit u l-banek ċentrali nazzjonali għandhom jirrappurtaw it-tranżazzjonijiet tagħhom fis-suq sekondarju. Il-BĊE jissorvelja l-konformità mal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju u jirrapporta r-riżultati tal-monitoraġġ fir-rapport annwali tiegħu. Jekk ikun hemm ksur tal-projbizzjoni, il-BĊE eventwalment jista’ jressaq lill-bank ċentrali nazzjonali partikolari quddiem il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja. Dan s’issa għadu qatt ma ġara.