Παραγωγή και αποθέματα τραπεζογραμματίων

Η παραγωγή τραπεζογραμματίων ευρώ αποτελεί συλλογική προσπάθεια των εθνικών κεντρικών τραπεζών (ΕθνΚΤ) και της ΕΚΤ. Η προσπάθεια αυτή ξεκινά με τον υπολογισμό του αριθμού των τραπεζογραμματίων που απαιτούνται ετησίως. Πρέπει να παράγονται επαρκείς ποσότητες νέων τραπεζογραμματίων προκειμένου να αντικαθίστανται τα τραπεζογραμμάτια που κρίνονται ακατάλληλα προς κυκλοφορία, να καλύπτεται η αναμενόμενη αύξηση της ζήτησης - όπως σε περιόδους εποχικής αύξησης - και να αντιμετωπίζονται απρόβλεπτες αυξήσεις της ζήτησης. Προβλέψεις όσον αφορά τη ζήτηση τραπεζογραμματίων ευρώ για το επόμενο έτος διενεργούνται από τις ΕθνΚΤ ενώ η ΕΚΤ διενεργεί προβλέψεις σε κεντρικό επίπεδο. Υπό την επίβλεψη της ΕΚΤ, οι ΕθνΚΤ αναδιανέμουν τα τραπεζογραμμάτια για να αποφεύγουν ελλείψεις ή πλεονάσματα σε οποιαδήποτε χώρα.

Εκτύπωση

Προκειμένου η παραγωγή των τραπεζογραμματίων να είναι αποτελεσματική, την εκτύπωση αυτών αναλαμβάνουν από κοινού οι διάφορες ΕθνΚΤ. Η ΕΚΤ κατανέμει τις ποσότητες παραγωγής σε ορισμένες ΕθνΚΤ οι οποίες στη συνέχεια παρέχουν ένα συγκεκριμένο μερίδιο της συνολικής ετήσιας παραγωγής μίας ή περισσότερων ονομαστικών αξιών. Οι τράπεζες αυτές αναλαμβάνουν επίσης το κόστος παραγωγής του αντίστοιχου μεριδίου. Για παράδειγμα, οι κεντρικές τράπεζες του Βελγίου, της Γερμανίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας παρήγαγαν 1,5 δισεκατομμύρια τραπεζογραμμάτια των 50 ευρώ το 2012.

Τα τραπεζογραμμάτια εκτυπώνονται σε περίπου 16 τυπογραφεία υψηλής ασφάλειας στην Ευρώπη. Στη συνέχεια, τα τραπεζογραμμάτια διανέμονται στις διάφορες ΕθνΚΤ.

Αυτή η διαδικασία συγκέντρωσης της παραγωγής και το κοινό σύστημα διαχείρισης ποιότητας εξασφαλίζουν ομοιόμορφα πρότυπα ποιότητας για όλα τα τραπεζογραμμάτια ευρώ. Σε όλα τα στάδια της διαδικασίας παραγωγής, διενεργούνται εκατοντάδες έλεγχοι με μη μηχανικά και αυτοματοποιημένα μέσα προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα τραπεζογραμμάτια από όλα τα τυπογραφεία είναι πανομοιότυπα.

Όπως και τα τραπεζογραμμάτια ευρώ της πρώτης σειράς, τα τραπεζογραμμάτια της σειράς «Ευρώπη» εκτυπώνονται σε χαρτί από ίνες καθαρού βάμβακος, χάρη στο οποίο αποκτούν την πυκνή υφή και στερεότητά τους. Το χαρτί αυτό είναι ανθεκτικότερο στη φθορά από το κανονικό χαρτί. Στο ίδιο το χαρτί έχουν ενσωματωθεί ορισμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, όπως το υδατογράφημα και οι ταινίες ασφαλείας.

Χρησιμοποιούνται πλάκες διαφόρων ειδών, ειδικά μελάνια και ποικίλες διαδικασίες: εκτύπωση όφσετ και χαλκογραφική εκτύπωση, θερμοτυπία για το ολόγραμμα και μεταξοτυπία για τον αριθμό που αλλάζει χρώμα.

Εκτύπωση του νέου τραπεζογραμματίου των 50 ευρώ

Το στρατηγικό απόθεμα του Ευρωσυστήματος

Τον Σεπτέμβριο του 2002 το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε να δημιουργήσει το στρατηγικό απόθεμα του Ευρωσυστήματος. Το απόθεμα αυτό θα χρησιμοποιείται σε εξαιρετικές περιπτώσεις, δηλαδή όταν τα εφεδρικά αποθέματα του Ευρωσυστήματος σε τραπεζογραμμάτια ευρώ δεν επαρκούν για να καλύψουν τυχόν αιφνίδια αύξηση της ζήτησης τραπεζογραμματίων ή τυχόν απότομη διακοπή της προσφοράς.

Τα εφεδρικά και τα στρατηγικά αποθέματα εξασφαλίζουν ότι τυχόν αλλαγές της ζήτησης τραπεζογραμματίων μπορούν να αντιμετωπιστούν οποιαδήποτε στιγμή από τις εθνικές κεντρικές τράπεζες, είτε η ζήτηση προέρχεται από τη ζώνη του ευρώ είτε εκτός αυτής. Τα εφεδρικά αποθέματα καλύπτουν τη ζήτηση για τραπεζογραμμάτια υπό φυσιολογικές συνθήκες, με σκοπό

  • την αντικατάσταση τραπεζογραμματίων που είναι ακατάλληλα προς κυκλοφορία (χαμηλής ποιότητας),
  • την αντιμετώπιση αναμενόμενης αύξησης της κυκλοφορίας,
  • την κάλυψη εποχικών διακυμάνσεων της ζήτησης, και
  • τη βελτιστοποίηση της μεταφοράς τραπεζογραμματίων μεταξύ υποκαταστημάτων κεντρικών τραπεζών.

Έρχεστε καθημερινά σε επαφή με μετρητά λόγω της δουλειάς σας; Δείτε όλο το ενημερωτικό υλικό για τα τραπεζογραμμάτια ευρώ.